W środę, 17 września mieszkańcy Uniejowa oddali hołd ofiarom Zbrodni Katyńskiej. Uroczystości patriotyczne odbyły się w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę w 1939 roku, która zapoczątkowała tragiczną drogę tysięcy polskich oficerów, duchownych i przedstawicieli inteligencji zamordowanych w Katyniu i innych miejscach kaźni.
Wydarzenie wpisywało się w obchody ustanowionego przez Sejm RP roku 2025 jako Roku Polskich Bohaterów z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni i innych miejsc zbiorowego mordu.
W gminie Uniejów uroczystości z tym związane i odbywające się pod patronatem Burmistrza Uniejowa Józefa Kaczmarka, zainaugurowano w dniu 11 kwietnia na Placu Dębów Katyńskich. Ich kontynuacją była uroczysta msza święta w kolegiacie, obecnej Bazylice Mniejszej w dniu 13 kwietnia. Kolejne uroczystości odbyły się 8 maja w Wilamowie w kościele i na placu, a ich organizacja należała do szkoły podstawowej w Wilamowie. Kulminacja nastąpiła ponownie na Placu Dębów Katyńskich 17 września. To data o wyjątkowym znaczeniu – w tym dniu, w 1939 r. broniąca się przed niemiecką agresją Polska została zaatakowana przez drugiego agresora – Związek Sowiecki.
Spotkanie rozpoczęło się modlitwą katyńską, którą odprawił ks. Infułat Andrzej Ziemieśkiewicz – proboszcz Parafii pw. św. Floriana w Uniejowie. Rozbrzmiał również hymn państwowy, któremu przewodniczył Kacper Kąpielski – uczeń SP w Uniejowie i członek Uniejowskiej Grupy Wokalnej.
Ceremonię poprowadził Robert Palka – Dyrektor Miejsko – Gminnego ośrodka Kultury w Uniejowie. Prowadzący przypomniał uczestnikom o ofiarach sowieckiego terroru:
W kwietniu 1940 roku miał miejsce pierwszy transport więźniów Kozielska rozpoczynający wielotygodniowy mord ruszył do lasu katyńskiego. Bez oskarżenia, bez procesu, bez sądu bez wyroku, strzałem w tył głowy, w tajemnicy przed światem i w przekonaniu, że ziemia i ciała nigdy nie przemówią, mordowano tam elitę polskiego narodu. Pomordowanych wrzucono do zbiorowych mogił nie tylko w Katyniu, ale również w Charkowie, Miednoje, Bykowni i w Kuropatach. Wśród nich znalazło się 15 osób w różny sposób związanych z gminą Uniejów.
Listę Katyńską, zawierającą nazwiska ofiar związanych z ziemią uniejowską odczytała mł. asp. Alicja Bartczak z Komendy Powiatowej Policji w Poddębicach.
Symbolika miejsca
Plac Dębów Katyńskich jest miejscem podwójnie uświęconym. Stal tu niegdyś drewniany kościół Bożego Ciała, rozebrany w 1942 roku z nakazu hitlerowskich okupantów. W 2008 r. z inicjatywy Towarzystwa Przyjaciół Uniejowa przy współudziale uniejowskiej parafii w ramach akcji „Katyń – ocalić od zapomnienia” ponownie uświęcono to miejsce upamiętniając ofiary zbrodni katyńskiej. Symbolem pamięci stały się posadzone dęby. Miejsce pełni rolę symbolicznej mogiły dla tych, którzy już nie powrócili, a urna z ziemią z Katynia umieszczona przy pomniku dodatkowo podkreśla wagę pamięci i łączności z Katyniem.
Kiedy otwieraliśmy ten plac dębów katyńskich, usłyszałam od jednej z rodzin: Wreszcie mogę dziadkowi zapalić znicz, tu, pod dębem. I to było to podziękowanie. Warto było dla tego słowa zorganizować ten Plac Dębów – mówiła Prezes TPU Urszula Urbaniak, opiekująca się tym miejscem pamięci.
Prezes TPU dodała także, że Towarzystwo dotarło w dokumentach do kolejnych dwóch ofiar zbrodni, związanych z gminą Uniejów.
Jest miejsce, by może w kwietniu posadzić kolejne dwa dęby. Jedna ofiara ze Skotnik, druga ofiara z Pęgowa. Są to lekarze. Jednak jeszcze za wcześnie, by mówić więcej, ponieważ nie mamy pełnych biogramów.
Młodzież szkolna przygotowała program słowno – muzyczny, który nadawał obchodom szczególnie uroczysty charakter.
Wszyscy zebrani otrzymali okolicznościowe broszury z Modlitwą Rodzin Katyńskich i nazwiskami zamordowanych, którzy upamiętnieni zostali Dębami Pamięci, które ufundował proboszcz parafii Uniejów.
Nie zabrakło okolicznościowych przemówień. Szczególnie poruszające były słowa Krzysztofa Bojakowskiego – wnuka Klemensa Bojakowskiego, który we wspomnieniach mówił, że najgorszą rzeczą było długie oczekiwanie na wiadomości, które nie nadchodziły.
Głos zabrał także Jarosław Olbrychowski -prezes Stowarzyszenia „Rodzina Policyjna 1939 roku” w Łodzi, podkreślając znaczenie pamięci historycznej, zarówno w wymiarze lokalnym jak i ogólnopolskim.
Zwieńczeniem wydarzenia było złożenie wiązanek kwiatów przy pomniku. Wśród gości znaleźli się członkowie rodzin osób, które są ofiarami zbrodni katyńskiej i mają swoje dęby pamięci w Uniejowie, a także: Mirosław Madajski – zastępca burmistrza Uniejowa, Dorota Więckowska – radna Sejmiku Województwa Łódzkiego, reprezentująca także Piotra Polaka Posła na Sejm RP, Małgorzata Komajda – wicestarosta poddębicki, Beata Przybylska – członek Zarządu Powiatu Poddębickiego, Maciej Tylki – radny Rady Miejskiej w Uniejowie, mł. insp. Adam Kolasa – komendant powiatowy Policji w Poddębicach, podkom. Marcin Dulas – komendant komisariatu Policji w Uniejowie, Jarosław Olbrychowski -prezes Stowarzyszenia „Rodzina Policyjna 1939 roku” w Łodzi, ks. Infułat Andrzej Ziemieśkiewicz – proboszcz parafii Uniejów, Jan Adamiak, Antoni Łukaszewski, Zygmunt Kwiatosiński – opiekunowie dębów katyńskich, sołtysi, dyrektorzy placówek edukacyjnych wraz z uczniami, przedstawiciele Hufca ZHP w Uniejowie, biblioteki miejskiej, Towarzystwa Przyjaciół Uniejowa, Towarzystwa Przyjaciół Dąbie, mieszkańcy miasta i gminy Uniejów.
Organizatorami uroczystości byli: Uzdrowisko Termalne Uniejów, Gmina Uniejów, Towarzystwo Przyjaciół Uniejowa , Komenda Powiatowa Policji w Poddębicach , Parafia Rzymskokatolicka w Uniejowie, Parafia Rzymskokatolicka Wilamowie , Szkoły Podstawowe w Uniejowie, Wilamowie i Wieleninie, PGK Termy Uniejów, Komenda Hufca ZHP im. Marii Konopnickiej w Uniejowie, Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Uniejowie.
A.Ow.
